"SÜKUTUN ƏLYAZMASI" - "Mistik-fəlsəfi poetik silsilə
"SÜKUTUN ƏLYAZMASI"
"Mistik-fəlsəfi poetik silsiləÖn söz
Bu sisilə yazılmadı — o, susqunluğun içindən doğdu.
Burada sözlər danışmır. Onlar düşünür,
soruşur və səssizliklə cavab verir.
Əgər bir insan içində Tanrıya toxunarsa,
o toxunuş bir sətirdə iz buraxar.
Və bu şeirlər həmin izlərdən ibarətdir...
BÖLÜMLƏR
I. Ayaqqabılarımı geyinib ölümə cıxıram
Ayaqqabılarımı geyinirəm,elə bil bir ölü dərisi çəkirəm ayağıma.
Hər addımda ruhumun bir hissəsi
dünyanın alt qatına süzülür.
Köhnə yuxuların dəhlizindən keçirəm,
divarlar gözdür – baxır,
dil bilmir, amma sorğu çəkir
hər günahımın nəfəsindən.
Bu şəhər,
yuxusunu itirmiş mələklərin
kölgə saldığı bir labirintdir.
Üzümü çevirəndə
arxamda bir siluet dayanır –
nə Tanrıdır, nə Şeytan –
bəlkə də hər ikisinin yorğun nəfəsidir.
Yazıram—
çünki gecə içimə girdikcə
qaranlıq danışmaq istəyir.
Qələmin ucu ilə
bir zamanlar unudulmuş bir səmanın
qapısını döyürəm.
Və hər sətirdə
bir surə doğulur içimdən,
amma heç biri oxunmur—
çünki Tanrı da yuxudadır bəlkə...
İçimdə bir zindan var –
divarlarına əsrlər boyu
əfsanələr qazınmış.
Orda bir körpə mələk
qanadsız doğulub,
və mən hər dəfə yazanda
o qanadlar bir az da ağarır.
Bəzən hiss edirəm—
bütün kainat bir nəfəs qədər yaxındır,
amma nəfəs almaq qadağandır.
Bir əl var boğazımda,
bəlkə Qədr gecəsində dua etməyi unutduğum
bir əzəldən gələn inciklik...
Güzgüdəki mən,
artıq mən deyil.
O, zamanın kölgəsində ilişib qalan
bir varlıqdır—
qədim piramidalarda yazılmış
hiyeroglif kimiyəm indi.
Oxunmuram,
amma varam.
Əgər cəhənnəm varsa—
o, oddan deyil.
O, Tanrının susduğu yerdə
vaxtın dayanmasıdır.
Bəlkə də cəhənnəm—
sən demək istədiyin halda
sözün içində itib-batmaqdır.
Mənim stulum orda—
sətirlərin içində əyilmiş,
üzərinə kül səpələnmiş bir yaddaşdır.
Ruhum,
mavi işıqla sarılmış bir sükutdur.
Yalnız Ayın arxasında gizlənən
sirrli bir varlıq kimi
vaxtı gözləyir.
O, Tanrıya inanmır,
amma onun izlərini
hər ağacın damarında oxuyur.
Və bir gün çıxacağam—
ayaqqabılarım torpağın dilinə çevriləcək.
Kölgəm mənim yerimə addımlayacaq,
və bəlkə son dəfə
bir əlyazma buraxacağam arxamda.
Sonda yalnız bir söz qalacaq:
"Mən yazaraq Tanrıya çevrilməyə çalışdım—
amma yalnız özümü tapdım."
II. Səmanın susduğu an
Səma bu səhər danışmadı—yəni mən onu eşitmədim.
Gözlərimdə bir pərdə,
ruhumda qırıq bir pıçıltı.
Səssizlik danışmaq istəyəndə
külək özünü geri çəkdi,
və dua, dodağımda soldu.
III. Tanrının yazmadığı kitab
Tanrı da yazıdan yorulub.İnsanlar hər sətiri silə-silə
öz əmrini yaratdılar.
Amma o, bir səhifə saxladı—
boş və ağ.
Çünki həqiqətlər heç vaxt yazılmır,
yalnız yaşanır və susulur.
IV. Ruhun əlifbası
Ruh danışanda sözlər kəsilir.Onun dilində səs yoxdur—
yalnız göz yaşı,
və qaranlıqda açılan yollar.
Mən öz ruhumu öyrəndim,
bir əlifba kimi—
hər hərfi ağrıyla yazdım.
V. İçimdəki minarə
Daxilimdə ucalan bir minarə var,ondan azan deyil—
özümün səssiz harayı səslənir.
Hər gecə içimdə
bir məscid sökülür,
və mən dua etmədən
diz çökürəm.
VI. Cəhənnəmin ən səssiz küncü
Cəhənnəm alovdan deyil—boşluqdan ibarətdir.
Orda Tanrı yox,
yalnız oxunmamış əlyazmalar yaşayır.
Və mən orda—
bir daş stulun üstündə,
yaza-yaza əriyirəm.
VII. Unudulmuş dualar muzeyi
Bəzi dualar göyə çatmır—divarlarda ilişib qalır.
Bu muzeydə
yalnız baxışlar danışır,
və hər dua
bir şəkil kimi asılıb
gözü yaşlı sükutlara.
VIII. Qələmin kölgəsində
Qələm Tanrının barmağı deyil—amma bəzən onun hıçqırıqlarıdır.
Sətir boyu uzanan bu xətt
bir ömrün nabzı kimi çırpınır.
Yazdıqca anlayıram:
sözlər mənim kəfənimdir.
IX. Sükutun ayini
Sükut— elə bir din ki,orada nə imam var, nə məscid.
Yalnız ruhun oturub
özünə baxdığı bir ayin.
Qaranlıq məni bürüyəndə
şam yandırmıram—
çünki içimdə yanmaq yetər.
X. Sözün öldüyü yer
Bəzən söz ölür—söylənmədən, başa düşülmədən.
O zaman ruhun içində
bir məzar açılır.
Və o məzarda
diri-diri basdırılır—
seçilməmiş bir cümlə.
XI. Gecənin qibləsi
Bəzən gecə də yönünü itirir.Gecənin qibləsi—
bir adamın içindəki səssizlikdir.
O səssizlikdən
Tanrıya doğru
yalnız qəlbin yön alır.
XII. Söz və Küllər
Bir sətir yandımı—külləri bir dua olur.
Mən hər yazdığımda
bir az da yox oluram.
Amma hər yoxluq
məni daha da var edir.
XIII. Məkan: Qaranlıq
Burda nə günəş doğur,nə də Ay görünür.
Bu məkanda
söz qaranlıqda yetişir,
və hər sətir
bir ulduz qədər yanır.
XIV. Ruhlar arasında yalnızlıq
İnsan ruhlarla dolu,amma yenə də tək.
Bu ziddiyyətin içində
yazmaq— təkliyin dilidir.
Hər kəlmə
özünə bir ruh axtarır.
XV. Qiyamət qələmin ucundadır
Qiyamət birdən baş vermir—o hər yazıda başlayır.
Bir qələmin ucu
kainatı yarmağa yetər.
Yazı qopduqda
göyün də səsi kəsilir.
XVI. Tanrının göz yaşları
Əgər Tanrı ağlayırsa—bu, sükutla olur.
Yerdəki daşlar
onun göz yaşlarıdır.
Və mən yazdıqca
daşlar danışmağa başlayır.
XVII. Son sətrin qəbri
Bütün şeirlərinbir qəbir yeri olur.
Sonuncu sətrin altına
bir dua yazılır—
adı: “unutma.”
XVIII. Tanrı da Təkdir
Əgər Tanrı varsa—o da bizim qədər təkdir.
Bəlkə biz onun təkliyini
bölüşmək üçün yaranmışıq?
Yazmaq— onunla bölüşməkdir
sözü olmayan bir dərdi.
XIX. Geri dönməyən ruhlar
Bəzi ruhlar dönmür—çünki bu dünya
onları bağışlamır.
Onlar yalnız şeirlərlə
bir anlıq geri qayıdır.
XX. Epiloq: Söz Tanrıdır
Sonda bir sətir qalacaq—bəlkə bir uşaq oxuyacaq onu
illər sonra,
bəlkə bir ağacın kölgəsində...
Və anlayacaq ki,
söz Tanrıdır,
amma onu yalnız
susmaqla dinləmək olur.
Ədalət Qarabulud.
BİA.az





