Ağsunun tanınmış simaları - ZƏHMƏTİN SƏSSİZ MEMARI...

Əlişah Dəmirov haqqında BİR NECƏ KƏLMƏ SÖZ

Epiqraf

Şəhərləri yalnız memarlar yaratmır –
onları zəhmətkeş insanların alın təri ucaldır.
Daşlar susur, amma zaman onların dili ilə danışır.

Şəhərlərin gizli tarixçiləri

Hər şəhərin görünməyən tarixçiləri olur. Onlar kitab yazmır, tribunalar qarşısında çıxış etmirlər, bəzən onların adı rəsmi salnamələrdə də geniş qeyd olunmur. Amma onların əməyinin izi şəhərin küçələrində, binaların divarlarında, həyətlərin sükutunda yaşayır.

Şəhərlərin bu səssiz tarixçiləri quruculardır. Onlar tikirlər. Ucaldırlar. Yaradırlar.

Bəzən bir məktəb binası, bəzən bir yaşayış evi, bəzən isə sadəcə bir divar onların həyatının illərini özündə saxlayır.

Azərbaycanın qədim bölgələrindən biri olan Ağsu da belə insanların zəhməti ilə böyüyən şəhərlərdən biridir. Bu şəhərin küçələrində dolaşarkən bəzən diqqət yetirmədiyimiz binalar var. Lakin həmin binaların arxasında uzun illərin zəhməti, yüzlərlə insanın əməyinin səssiz hekayəsi dayanır.

Bu hekayələrdən biri də uzun illər tikinti sahəsində çalışmış, Ağsu rayonunda Tikinti İdarəsinə rəhbərlik etmiş Dəmirov Əlişah Əbil oğlunun həyat yolu ilə bağlıdır.

Onun ömrü sadəcə şəxsi taleyin xronikası deyil. Bu ömür həm də bir rayonun quruculuq tarixinin bir parçasıdır.

Torpağın yaddaşında doğulan tale

1958-ci ilin mart ayının 14-ü.

Ağsu torpağında dünyaya gələn bir körpənin taleyi gələcəkdə bu torpağın quruculuq tarixində öz izini qoyacaq insanlardan birinə çevriləcəkdi.

Hər insanın xarakterində doğulduğu torpağın izi olur. Ağsu isə sərt küləkləri, geniş çölləri, qədim tarixinin sükutu ilə insanları möhkəm xarakterə öyrədən yerlərdən biridir. Bu torpaqda böyüyən uşaqlar erkən yaşlarından zəhmətin qiymətini öyrənirlər.

Əlişah Dəmirov da belə bir mühitdə böyüdü. Onun uşaqlıq illəri sadə həyatın içində keçdi. Torpaq qoxusu ilə qarışan səhərlər, yay günlərinin tozlu yolları, payızın saralmış bağları, qışın sərt küləkləri – bütün bunlar onun yaddaşında bir həyat məktəbinə çevrildi.

Bu məktəb ona bir həqiqəti öyrətdi: İnsan torpaq kimi olmalıdır – səbirli və möhkəm.

Məktəb illəri – düşüncənin ilk konturları

1975-ci ildə o, Ağsu şəhər 1 nömrəli tam orta məktəbini bitirdi.

Məktəb illəri insan həyatında ilk ciddi düşüncələrin başladığı dövrdür. Bəziləri üçün məktəb sadəcə dərslər deməkdir. Bəziləri üçün isə bu illər gələcək yolun ilkin konturlarının çəkildiyi mərhələdir. Əlişah Dəmirov üçün də məktəb illəri belə bir dövr oldu.

Riyaziyyat və texniki fənlərə xüsusi marağı vardı. Dəqiqlik tələb edən məsələlər onu daha çox cəlb edirdi. Bəlkə də həmin illərdə o, gələcək peşəsinin – mühəndisliyin – səssiz çağırışını hiss edirdi.

Mühəndislik – qurmaq sənəti

Orta məktəbi bitirdikdən sonra o, ali təhsil aldı və mühəndislik sənətinin əsaslarını öyrəndi. Mühəndislik yalnız texniki peşə deyil.

Bu sənət həm də yaradıcılıqdır. Memarlar ideyanı yaradırsa, mühəndislər həmin ideyanı gerçəkliyə çevirirlər.

Bir mühəndisin hesablaması bir binanın taleyini müəyyən edir. Bu peşə dəqiqlik, məsuliyyət və böyük səbir tələb edir.

Tələbəcilik illərində Əlişah Dəmirov tikinti texnologiyasının incəliklərini öyrəndi. Materialların xüsusiyyətləri, layihələndirmə prinsipləri, tikinti prosesinin mərhələləri onun gündəlik həyatının bir hissəsinə çevrildi.

Bu illər onun gələcək fəaliyyətinin möhkəm təməlini qoydu.

Tikinti meydanının dili

Əmək fəaliyyətinə başladığı yer Ağsu rayon “Kolxozstroy” Tikinti İdarəsi oldu.

Tikinti meydanı özünəməxsus dünyadır. Orada kranların metal səsləri, sementin qoxusu, ustaların səsli çağırışları, torpaq və daşın ağır nəfəsi bir-birinə qarışır. Bu mühitdə işləmək yalnız fiziki güc deyil, həm də böyük iradə tələb edir. Gənc mühəndis kimi Əlişah müəllim bu mühitdə formalaşdı. Tikinti meydanı onun üçün yalnız iş yeri deyil, həyat məktəbi idi.

Zəhmətin gətirdiyi hörmət

Uzun illər mühəndis kimi çalışaraq o, həm təcrübəı, həm də kollektivin hörmətini qazandı. Tikinti sahəsində hörmət qazanmaq çətin prosesdir.

Bu hörmət vəzifə ilə yox, əməli işlə qazanılır.

Əlişah Dəmirov işinə məsuliyyətlə yanaşan, keyfiyyət məsələsində prinsipial mövqe tutan insanlardan idi. Onun üçün tikilən bina sadəcə obyekt deyildi. Bu bina insanların həyatına daxil olacaq bir məkan idi.

Çətin dövrün rəhbərliyi

1993-cü ildən etibarən o, “Kolxozstroy” Tikinti İdarəsinin müdiri vəzifəsinə təyin edildi.

Bu illər Azərbaycanın tarixində mürəkkəb dövr idi. İqtisadi çətinliklər, sosial problemlər, qeyri-müəyyənlik...

Belə bir dövrdə tikinti sektorunu idarə etmək böyük məsuliyyət tələb edirdi. Əlişah müəllim isə bu məsuliyyətdən çəkinmədi.

O, kollektivi qorumağa, tikinti işlərini davam etdirməyə və yeni layihələrin həyata keçirilməsinə çalışdı.

Ağsunun simasında qalan iz

Bu gün Ağsu şəhərində və rayonun müxtəlif ərazilərində tikilmiş bir çox obyektlər həmin illərin zəhmət salnaməsini xatırladır.

Bəzən bir bina sadəcə memarlıq nümunəsi deyil. O, bir dövrün əmək hekayəsidir.

Əlişah müəllimin rəhbərliyi dövründə tikilmiş obyektlər Ağsunun inkişaf tarixində mühüm yer tutur. Bu tikililər rayonun sosial həyatına yeni nəfəs gətirmişdir.

İnsanlıq ölçüsü

İnsan haqqında ən doğru qiyməti onun gördüyü işlərdən çox, insanlara münasibəti müəyyən edir.

Əlişah Dəmirov haqqında danışanlar onun xeyirxahlığını xüsusi vurğulayırlar.

O, zaman-zaman rayonun imkansız sakinlərinə kömək etmiş, çətin vəziyyətdə olan ailələrə dəstək olmuşdur və bu gün də bu xeyrxahlığı davam etdirir.

Bu yardımlar çox vaxt səssiz şəkildə həyata keçirilir. Çünki o, yaxşılığı nümayiş etdirməyi sevməyən insanlardandır.

Sadəlik və ləyaqət

Əlişah müəllimi tanıyanlar onun sadəliyini xüsusilə qeyd edirlər. Rəhbər vəzifədə olsa da, o, heç vaxt özünü başqalarından üstün tutmayan insanlardan olub.

Tikinti meydanında işçilərlə birlikdə olmaq, problemləri yerində həll etmək onun iş prinsipinin bir hissəsi idi. Bu sadəlik isə onun nüfuzunu daha da artırırdı.

Zamanın içində yazılan ömür

İnsan ömrü zamanın içində yazılan bir hekayədir. Bəzi hekayələr gurultulu olur, bəziləri isə səssiz. Amma bəzən səssiz hekayələr daha uzunömürlü olur.

Əlişah Dəmirovun həyatı da belə hekayələrdən biridir. Onun ömür kitabında zəhmət səhifələri çoxdur.

Bu səhifələr tikilən binaların divarlarında, insanların minnətdar baxışlarında yaşayır.

Doğum günü münasibətilə

Bu gün – 14 mart – Əlişah müəllimin doğum günüdür.

Bu münasibətlə onu səmimi qəlbdən təbrik edir, möhkəm can sağlığı, uzun ömür və xoş günlər arzulayırıq.

Arzu edirik ki, onun zəhmət dolu həyat yolu gələcək nəsillər üçün də bir örnək olsun.

Epiloq – zamanın yaddaşı

Şəhərlər dəyişir.

Küçələr yenilənir.

Binalar köhnəlir, yeniləri ucalır.

Amma şəhərin yaddaşı silinmir.

Bu yaddaşın içində zəhmətkeş insanların izi yaşayır.

Ağsu şəhərinin quruculuq tarixində də belə izlərdən biri Əlişah Dəmirovun zəhmət izidir.

Zaman keçəcək.

İllər dəyişəcək.

Amma Ağsunun küçələrində ucalan binalar səssizcə bir həqiqəti xatırladacaq:

Bu şəhərin divarlarında bir insanın alın təri var.

Və bu tərlə yazılan tarix heç vaxt silinmir.